Veel gestelde vragen over netwerken

Zakelijk netwerken is het leggen en onderhouden van contacten met mensen en organisaties die elkaar kunnen helpen. Dat kan gaan om nieuwe klanten of samenwerkingen, maar ook om kennis delen, personeel vinden of gezamenlijke belangen behartigen. De basis is een relatie opbouwen waarin je elkaar leert kennen en vertrouwen.

Dat doen mensen al duizenden jaren. In de Romeinse tijd ontstonden handelsrelaties op markten en via persoonlijke contacten. In de middeleeuwen verenigden kooplieden en ambachtslieden zich in gilden om kennis te delen, handel te drijven en hun belangen te behartigen. Vanaf de zeventiende eeuw bouwde de VOC een internationaal netwerk van handelaren, investeerders en handelsposten op.

Tegenwoordig ontmoeten we elkaar ook op beurzen, bij netwerkorganisaties en online. De mogelijkheden zijn veranderd, maar het uitgangspunt is hetzelfde gebleven: door contacten te leggen, kennis uit te wisselen en samen te werken, kun je meer bereiken.

Zakelijk netwerken wordt vaak onderschat, terwijl dit vak een grote bron is naar succes. Het sociaal kapitaal. Het wordt regelmatig gezien als bijzaak, zonder doordachte strategie. Met een goed en breed netwerk vergroot je de kans op nieuwe klanten, samenwerkingspartners, leveranciers en medewerkers. Natuurlijk kun je veel informatie op internet vinden. Dat is uitstekend om je te oriënteren. Maar vertrouwen geeft vaak de doorslag wanneer mensen besluiten zaken met elkaar te doen. Een persoonlijke ontmoeting speelt daarbij een belangrijke rol: mensen doen zaken met mensen.

Misschien is kennis en inspiratie opdoen wel de belangrijkste opbrengst van netwerken. Door met anderen in gesprek te gaan, vergroot je je kennis van je vakgebied, marktontwikkelingen en andere onderwerpen die voor jouw werk belangrijk zijn. Je krijgt tips en inzichten uit de praktijk, zonder alles zelf online te hoeven uitzoeken. 

Bovendien kom je op plekken waar je anders misschien nooit zou zijn geweest. En onder het genot van lekker eten en drinken is een netwerkbijeenkomst ook een welkome afwisseling van de dagelijkse routine.

Bijkomend voordeel; verwacht het onverwachte. Het ontstaan van nieuwe vriendschappen is niet uitgesloten.

Dat hoeft niet. Een lidmaatschap van een netwerkorganisatie kost vaak tussen de € 250 en € 500 per persoon per jaar. Er zijn ook koffieclubs en online netwerken waar je gratis of tegen een kleine bijdrage aan kunt deelnemen. Andere netwerken kosten rond de € 2.000 per persoon per jaar. Daar staat doorgaans een uitgebreider aanbod tegenover, bijvoorbeeld vier tot zes bijeenkomsten inclusief eten en drinken.

Wat een netwerk je oplevert, hangt af van je doelen en hoe actief je deelneemt. Vergelijk de kosten daarom met wat je via andere kanalen zou uitgeven om dezelfde doelen te bereiken. Zo kun je beoordelen of het lidmaatschap voor jou de investering waard is. 

Het rendement op je investering (ROI) kan bij netwerken hoog zijn.

Bepaal eerst wat je wilt bereiken, wie je wilt ontmoeten en welke regio, tijd en budget bij je passen. Gebruik de sterren in de Netwerkgids om te zien welke soorten netwerken aansluiten bij jouw doelen. Bekijk vervolgens de websites van interessante netwerkorganisaties en maak een selectie.

Bezoek daarna een bijeenkomst voordat je lid wordt. Dat kan vaak kosteloos. Let op de deelnemers, de sfeer, het programma, de frequentie van de bijeenkomsten en de mogelijkheden om zelf actief bij te dragen. Twijfel je nog? Ga dan een tweede keer.

Heb je een netwerk gekozen, spreek dan met jezelf af wanneer je het lidmaatschap evalueert. Kijk niet alleen naar omzet, maar ook naar waardevolle gesprekken, vervolgafspraken, introducties en samenwerkingen.

Bij zakelijk netwerken denk je misschien meteen aan een businessclub. Maar er zijn veel meer manieren om mensen te ontmoeten, kennis te delen en samen iets te bereiken. De Netwerkgids onderscheidt 18 soorten netwerken en ontmoetingsplekken:

• Businessclubs: voor het opbouwen van zakelijke relaties en het ontdekken van nieuwe omzetkansen.
• Ondernemersverenigingen: brengen ondernemers uit een plaats of regio samen en zetten zich in voor hun gezamenlijke belangen.
• Winkeliersverenigingen: laten winkeliers samenwerken aan promotie en een aantrekkelijk winkelgebied.
• Bedrijventerreincollectieven: verbinden bedrijven op een bedrijventerrein rond onderwerpen als bereikbaarheid, veiligheid en ontwikkeling.
• Brancheverenigingen: brengen bedrijven uit dezelfde sector samen voor kennisdeling en belangenbehartiging.
• Beroepsverenigingen: verbinden mensen met hetzelfde beroep en stimuleren de ontwikkeling van hun vakgebied.
• Werkgeversorganisaties: ondersteunen en vertegenwoordigen werkgevers.
• Vakbonden: behartigen de belangen van werknemers, bijvoorbeeld rond werk en arbeidsvoorwaarden.
• Serviceclubs: combineren persoonlijke contacten met maatschappelijke betrokkenheid en lokale initiatieven.
• Beurslocaties en B2B-evenementen: bieden gelegenheid om vakgenoten, klanten en leveranciers te ontmoeten.
• Online netwerken en apps: maken het mogelijk om digitaal contacten te leggen en kennis uit te wisselen.
• Flexwerklocaties: combineren een werkplek met de mogelijkheid om andere ondernemers en professionals te ontmoeten.
• Destination Marketing Organisations (DMO’s): verbinden partijen in toerisme en recreatie rond een regio of bestemming.
• Overheidsnetwerken: brengen inwoners, ondernemers en organisaties samen rond publieke onderwerpen en initiatieven.
• Commerciële bedrijven: organiseren bijvoorbeeld kennissessies, productpresentaties en relatie-evenementen.
• Politieke netwerken: verbinden mensen rond politieke en maatschappelijke thema’s.
• Tijdelijke netwerken: ontstaan voor een project, aanbesteding, evenement of gezamenlijke uitdaging.
• Informele netwerken: groeien via bijvoorbeeld sport, vrijwilligerswerk of andere sociale activiteiten.

In De Netwerkgids vind je meer uitleg per categorie. Bekijk ook de sterren bij de verschillende doelstellingen: die helpen je inschatten welk soort netwerk aansluit bij wat jij wilt bereiken.

Netwerkorganisaties brengen mensen op allerlei manieren samen. Welke bijeenkomst bij je past, hangt af van je doelen én van de manier waarop je graag contact legt. Veelvoorkomende vormen zijn:

• Ontmoeten: netwerkborrels, ontbijten, lunches en diners.
• Kennis delen: congressen, seminars, lezingen, workshops en trainingen.
• Bedrijven ontdekken: bedrijfsbezoeken, rondleidingen en productpresentaties.
• Nieuwe contacten leggen: speeddates, matchmaking en bijeenkomsten met begeleide gespreksrondes.
• Samen iets beleven: sportactiviteiten, spellen, culturele evenementen en reizen.
• Zakelijke markten verkennen: vakbeurzen en branche-evenementen.
• Online deelnemen: webinars en digitale netwerkbijeenkomsten.

Sommige bijeenkomsten hebben een strak programma waarin je actief aan andere deelnemers wordt gekoppeld. Bij andere bepaal je zelf met wie je in gesprek gaat.

Tip: kijk niet alleen naar het onderwerp. Bedenk ook of je je prettig voelt in een grote of kleine groep, bij een formele of informele sfeer en met veel of weinig begeleiding. Let daarnaast op de locatie en bereikbaarheid. Zo kies je een bijeenkomst waar je graag naartoe gaat én makkelijker waardevolle contacten legt.

Zakelijk netwerken kan het hele jaar door, maar het aantal bijeenkomsten verschilt per seizoen. De ene netwerkorganisatie komt maandelijks samen, de andere ongeveer vier keer per jaar. Tel je voorbereiding, reistijd en opvolging mee, dan kan netwerken al snel een dagdeel per week kosten. Veel organisaties volgen ongeveer dit ritme:

• Januari en februari: een rustige start, al zijn er ook nieuwjaarsbijeenkomsten.
• Maart tot en met juni: een drukke periode met veel bijeenkomsten en evenementen.
• Juli en augustus: vaak minder tot geen activiteiten door de zomervakantie.
• September en oktober: voor veel netwerken de drukste maanden.
• November en december: bijeenkomsten worden afgewisseld met eindejaar activiteiten en feestdagen.

Reken dus niet op elke maand hetzelfde aantal kansen om mensen te ontmoeten. Bekijk het jaarprogramma van je netwerkorganisatie en plan ook tijd in om contacten tussen de bijeenkomsten door op te volgen. Juist zo bouw je aan relaties die langer meegaan dan één netwerkseizoen.

Nee. Netwerken draait om het opbouwen en onderhouden van relaties en het delen van kennis, contacten en kansen. Lobbyen is gerichter: daarbij probeer je besluitvorming of beleid te beïnvloeden. Een goed netwerk kan lobbyen ondersteunen, maar niet ieder netwerkcontact is lobbywerk.

Nee. Bij zakelijk netwerken denk je misschien al snel aan het vinden van klanten, maar mensen netwerken om veel meer redenen. Ook werknemers, werkzoekenden en studenten kunnen via een netwerk kennis opdoen, ervaringen uitwisselen en contacten leggen voor hun loopbaan.

Zo kan een directeur van een zorginstelling ervaringen uitwisselen met vakgenoten. Een HR-manager wil misschien ontdekken hoe AI het werk verandert. Studenten kunnen contacten leggen die hen helpen een baan te vinden, terwijl werkgevers via een netwerk nieuw personeel ontmoeten en frisse inzichten opdoen. Medewerkers van een (semi)overheidsorganisatie kunnen met werkgevers en werknemers in gesprek gaan om te horen wat er speelt. Werknemers kunnen zich via een vakbond of ander netwerk samen inzetten voor betere arbeidsvoorwaarden.

Bekijk in de Netwerkgids de beschrijving en doelstellingen van een netwerkorganisatie. Zo ontdek je welk netwerk past bij wat jij wilt bereiken.

De deelnemers aan de Masterclass van Rens Tanis leren onder andere hoe ze een gesprek kunnen openen en gesprek gaan de kunnen houden, met sturen op het eindelijke doel. Een reminder:

• Duim: waar ben jij goed in?
• Wijsvinder: wat zijn jouw doelstellingen?
• Middelvinger: waar heb jij een hekel aan?
• Ringvinger: wat geeft jouw vertrouwen?
• Pink: waarin ben je nog klein en wil jij groeien?

Netwerkgids Nederland krijgt deze vraag regelmatig. Een lezing, workshop of presentatie is een mooie manier om je kennis met een groter publiek te delen. Netwerkorganisaties zoeken alleen meestal geen verkooppraatje voor hun leden of bezoekers. Als je geen lid bent, zul je bovendien duidelijk moeten maken waarom juist jouw bijdrage waardevol is. Deze tips vergroten je kans:

• Sluit aan bij het publiek. Kies een onderwerp dat past bij de vragen van de bezoekers en de doelen van de netwerkorganisatie.
• Laat je deskundigheid zien. Vertel welke ervaring je hebt en wat deelnemers na afloop weten of kunnen.
• Maak je aanbod zichtbaar. Zet je onderwerpen op je website, bij voorkeur met voorbeelden van eerdere lezingen of presentaties.
• Bouw een relatie op. Bezoek bijeenkomsten en leer de organisatie kennen. Als het netwerk goed bij je past, kan een lidmaatschap daarbij helpen.

Benader de organisator met een concreet voorstel: voor wie is je sessie bedoeld, wat gaan deelnemers ervan opsteken en waarom past het onderwerp in het programma?

Ja. Als lid van een netwerkorganisatie word je vaak met je logo en een link naar je website vermeld. Soms kun je ook zichtbaar zijn in de nieuwsbrief, op sociale media, magazine of via andere communicatiekanalen van de organisatie.

Tijdens bijeenkomsten kun je je expertise delen met een presentatie of, als de organisator dat aanbiedt, een banner plaatsen. Neem je deel aan een vakbeurs, dan kun je met een stand laten zien wat jouw organisatie doet. Welke mogelijkheden er zijn, verschilt per netwerkorganisatie en evenement.

Veel businessclubs, branche- en beroepsverenigingen, werkgeversorganisaties en overheidsinstanties hebben contacten in het buitenland. Soms organiseren zij daar ook netwerkbijeenkomsten of zakenreizen met delegaties. Vooral in grensgebieden zie je samenwerking tussen organisaties uit verschillende landen.

Uiteraard kun je ook zelf netwerkorganisaties in het buitenland bezoeken. De manier waarop mensen netwerken, verschilt per land. In Engeland zijn bijvoorbeeld sociëteiten populair, terwijl in Duitsland grote vakbeurzen een belangrijke ontmoetingsplek zijn. En businessclubs en ondernemersvereniging minimaal aanwezig zijn.

Ook de omgangsvormen spelen een rol. In landen als Frankrijk, Spanje en Griekenland kunnen persoonlijke contacten een grotere plaats innemen in het zakendoen. In het Midden-Oosten en delen van Azië is het vaak belangrijk om eerst een relatie op te bouwen voordat je over zaken spreekt. Dat kan tijd kosten. Nederlanders willen soms sneller ter zake komen.

Online netwerken is de afgelopen jaren bovendien een belangrijke manier geworden om in Europa en de rest van de wereld nieuwe contacten te leggen en bestaande relaties te onderhouden.